Thuốc trị cảm chứa chất PPA có thể gây tử vong

Không phải đến bây giờ mà từ năm 2003, cục An toàn thực phẩm và dược phẩm Mỹ (FDA) đã xếp các thuốc trị bệnh cảm có chứa chất phenylpropanolamine (PPA) vào nhóm thuốc không an toàn, không được mua dùng nếu không có toa chỉ định của bác sĩ. Nhiều thuốc trị cảm cúm thông thường, thuốc giảm cân và nhiều dược phẩm khác như thuốc thông mũi vẫn có chứa PPA.

Việt Nam sẽ sớm xác minh thông tin

Rất nhiều thuốc trị cảm đang bị đặt nghi vấn là có chứa chất phenylpropanolamine có thể gây hại cho sức khoẻ của người sử dụng Ảnh: Phan Quang

Vừa qua, một số người nhận được thư điện tử cho biết có nhiều thuốc cảm cúm có chứa PPA bị thu hồi tại Mỹ ghi ngày 5.2.2010. Tuy nhiên, theo thông tin thư điện tử gửi đến có đường dẫn tới trang web của FDA thì trang này cho biết không hề có thông tin liên quan hoặc đã bị gỡ bỏ khỏi trang web. Trên trang thông tin về PPA của FDA cũng ghi nhận có những email đang trôi nổi nói trên có tên một loạt thuốc chứa PPA. FDA khuyến cáo người dùng nên đọc kỹ thành phần trong thuốc sử dụng để kiểm tra về sự có mặt của PPA và tư vấn bác sĩ khi sử dụng.

Đáng lo ngại là khi danh sách thuốc trị cảm có chứa PPA gửi kèm theo lên tới gần 40 loại thuốc (xem bên dưới). Chúng ta đều biết việc bị cảm cúm là chuyện hầu như ai cũng đã từng gặp phải trong đời sống, thế nên thông tin thuốc trị cảm có chứa chất gây hại có thể dẫn đến tử vong cho người sử dụng khiến nhiều người quan tâm, lo sợ.

Tại Việt Nam, ngày 23.2 trao đổi với phóng viên Sài Gòn Tiếp Thị, ông Nguyễn Việt Hùng, cục phó cục Quản lý dược (bộ Y tế) cho biết, cục chưa nhận được thông tin về thuốc cảm cúm có chứa PPA bị thu hồi tại Mỹ ghi ngày 5.2.2010. Những thông tin về thuốc gửi về cục đều được tổ chức Y tế thế giới (WHO) thông báo. Đến nay, cục chưa nhận được bất kỳ thông báo cũng như khuyến cáo nào. Ông Hùng cho biết sẽ kiểm tra lại thông tin này. Nếu có thông báo chính thống nào sẽ thông báo ngay cho người dân biết.

Không nên dùng quá liều thuốc chứa PPA

Người bệnh khi mua thuốc bao giờ cũng được nhắc nhở: Đọc kỹ hướng dẫn sử dụng trước khi dùng. Đây là việc rất cần thiết khi người bệnh sử dụng thuốc. Đối với thuốc chứa PPA, nhiều nước đã đưa ra khuyến cáo người bệnh phải đọc kỹ hướng dẫn sử dụng để tránh thuốc có thành phần này.

Theo TS Trần Nhân Thắng, trưởng đơn vị thông tin thuốc (bệnh viện Bạch Mai), PPA là chất kích thích lên hệ thần kinh, có tác dụng an thần, chữa cảm cúm. Chất này đã bị cấm sử dụng ở nhiều nước do có hại cho hệ thần kinh. Nhiều loại thuốc, đặc biệt là thuốc cảm cúm, muốn có tác dụng nhanh nhà sản xuất hay cho chất này vào. Thế nhưng, sử dụng lâu dài nó có hại nhiều hơn là lợi. Chính vì điều này nó đã được khuyến cáo không sử dụng hoặc hạn chế dùng.

Chẳng hạn, PPA là một chất kích thích có tác dụng co mạch, thuốc có khả năng làm giãn phế quản (người ta sử dụng điều trị một số trường hợp suyễn), gia tăng nhịp tim và co các mạch máu. Trước đây, người ta dùng thuốc có chất này để điều trị triệu chứng nghẹt mũi trong viêm xoang cấp. Thế nhưng, đã có báo cáo ghi nhận thuốc PPA có khả năng làm tăng huyết áp của người sử dụng. Một tài liệu khác còn cho rằng, PPA cũng có tác dụng phụ ức chế sự thèm ăn, nên thuốc còn được sử dụng như một trong các phương pháp để giảm cân.

Từ năm 2009, bộ Y tế Việt Nam đã bỏ quy chế quản lý thuốc độc nên một số loại thuốc vẫn có sự xuất hiện của chất này; và một số thuốc trị cảm cúm thông thường, thuốc giảm cân và một số dược phẩm khác có chứa PPA. Vì thế các bác sĩ khuyên người bệnh nên thận trọng đọc kỹ các thành phần thuốc trước khi sử dụng. Sử dụng thuốc phải có đơn của bác sĩ, sử dụng đúng thuốc, đúng liều lượng.

(Theo Lệ Hà - Kim Dung //  SGTT Online)

Phenylpropanolamine có thể gây xuất huyết não Sử dụng thuốc phải có đơn của bác sĩ, đúng thuốc, đúng liều lượng. Ảnh: Phan Quang Nhiều nghiên cứu y khoa và những ghi nhận y tế cho thấy thuốc chứa PPA có khả năng làm tăng huyết áp của người sử dụng, một trong những yếu tố khởi phát của chứng xuất huyết não. Trước năm 2000, PPA được sử dụng trong nhiều dược phẩm suốt hơn 20 năm với khoảng 6 tỉ liều sử dụng hàng năm tại Mỹ. Năm 2000, FDA nhận được một nghiên cứu của khoa y tế, đại học Yale cho biết, nhiều ca bị xuất huyết não liên quan đến dùng PPA. FDA ghi nhận có 44 trường hợp xuất huyết não sau khi dùng PPA trong vòng 30 năm. Nghiên cứu khẳng định nguy cơ xảy ra biến chứng cao nhất là ở những bệnh nhân, phần lớn là nữ tuổi trung niên, sử dụng thuốc điều trị cảm cúm hay giảm cân có PPA trong ba ngày liên tiếp. Khi đó, FDA đã yêu cầu các hãng dược bỏ PPA ra khỏi dược phẩm và yêu cầu các công ty không đưa ra thị trường thuốc có chứa PPA cũng như khuyên người dân không nên tự ý dùng thuốc có thành phần PPA. Năm 2001, Canada và Úc đều cho thu hồi các thuốc có chứa PPA.

Danh sách 38 loại thuốc cảm có chứa PPA phải thu hồi, PV SGTT nhận qua thư điện tử:

Acutrim Diet Gum Appetite Suppressant
Acutrim Plus Dietary Supplements
Acutrim Maximum Strength Appetite Control
Alka-Seltzer Plus Children's Cold Medicine Effervescent
Alka-Seltzer Plus Cold medicine (cherry hoặc orange)
Alka-Seltzer Plus Cold Medicine Original
Alka-Seltzer Plus Cold & Cough Medicine Effervescent
Alka-Seltzer Plus Cold & Flu Medicine
Alka-Seltzer Plus Cold & Sinus Effervescent
Alka-Seltzer Plus Night-Time Cold Medicine
BC Allergy Sinus Cold Powder
BC Sinus Cold Powder
Comtrex Flu Therapy & Fever Relief
Day & Night Contac 12-Hour Cold Capsules
Contac 12 Hour Caplets
Coricidin D Cold, Flu & Sinus
Dexatrim Caffeine Free
Dexatrim Extended Duration
Dexatrim Gelcaps
Dexatrim Vitamin C/Caffeine Free
Dimetapp Cold & Allergy Chewable Tablets
Dimetapp Cold & Cough Liqui-Gels
Dimetapp DM Cold & Cough Elixir
Dimetapp Elixir
Dimetapp 4 Hour Liquid Gels
Dimetapp 4 Hour Tablets
Dimetapp 12 Hour Extendtabs Tablets
Naldecon DX Pediatric Drops
Permathene Mega-16
Robitussin CF
Tavist-D 12 Hour Relief of Sinus & Nasal Congestion
Triaminic DM Cough Relief
Triaminic Expectorant Chest & Head
Triaminic Syrup Cold & Allergy
Triaminic Triaminicol Cold & Cough
Orange3D Cold &Allergy Cherry (Pink)
3D Cold &Cough Berry                   
3D Cough Relief Yellow 3D Expectorant