Xạ hình chẩn đoán u máu gan

Ngoài phát hiện khối u máu gan có kích thước dưới 1 cm, phương pháp chụp xạ hình SPET CT sẽ giúp bệnh nhân không phải sinh thiết vẫn xác định được u lành hay ác tính...

Tiến sĩ Lê Ngọc Hà, Chủ nhiệm khoa y học hạt nhân bệnh viện Trung ương quân đội 108 cho biết, u mao mạch gan hay còn gọi là u máu gan là u lành tính hay gặp nhất ở gan, chiếm khoảng 4 - 7% dân số, ở độ tuổi trung bình khoảng 30 - 50.

Theo dõi định kỳ để can thiệp kịp thời

Theo TS Hà, hầu hết u máu gan không có triệu chứng lâm sàng, nhưng những u lớn có thể gây đau hạ sườn phải, gan to hoặc xuất hiện khối u ở ổ bụng... Biến chứng có thể gặp là chảy máu trong khối u hoặc khối u vỡ chảy máu trong ổ bụng, thường do chấn thương hoặc sau chọc sinh thiết. Không có thuốc làm cho u máu gan nhỏ lại hay tiêu đi. Nếu u không gây triệu chứng, chỉ cần theo dõi bằng siêu âm (hay MRI, CT…) mỗi 3 - 6 tháng phụ thuộc vào việc u thay đổi kích thước nhanh hay chậm.

Điều quan trọng đối với bệnh u máu gan là theo dõi sự tiến triển của u để có biện pháp can thiệp kịp thời. Thông thường từ 3 đến 6 tháng, bệnh nhân phải được kiểm tra. Khi chưa có kỹ thuật xạ hình, bệnh nhân thường được chỉ định bằng siêu âm, chụp cắt lớp vi tính, chụp cộng hưởng từ... Tuy nhiên, các phương pháp trên đều có những hạn chế như độ chính xác không cao (chỉ khoảng 60 -70%) hoặc có thể cho kết quả dương tính giả với các ổ di căn gan tăng sinh mạch máu.

Các phương pháp chẩn đoán khác như chụp động mạch gan, chọc hút tế bào và sinh thiết gan có giá trị cao nhưng là những phương pháp xâm nhập, có thể gây biến chứng và đòi hỏi phải có trang thiết bị, thầy thuốc có kinh nghiệm.

Chẩn đoán chính xác gần 100%

Chụp xạ hình SPECT với Tc-99m gắn hồng cầu tự thân là phương pháp chẩn đoán không chảy máu, có thể thực hiện nhiều lần. Đặc biệt, phương pháp này có giá trị dự báo dương tính cao (gần 100%) trong chẩn đoán u mao mạch gan. Vì vậy, theo y văn trên thế giới, khi u mao mạch gan nghi ngờ được khẳng định bởi kỹ thuật này, bệnh nhân tránh được những thăm dò chẩn đoán thêm không cần thiết và hạn chế chi phí, thậm chí không cần làm cả sinh thiết. Trong thực hành lâm sàng, hình ảnh u mao mạch được xác nhận bằng chụp xạ hình SPECT với Tc-99m gắn hồng cầu tự thân làm giảm mối lo lắng của bệnh nhân và thầy thuốc không còn phân vân trong chẩn đoán phân biệt với ung thư gan. Vì vậy, phương pháp này được coi như là chỉ định hàng đầu trong chẩn đoán u mao mạch gan ở các nước có nền y học hạt nhân phát triển, đặc biệt là ở Mỹ. Phương pháp này cũng đã được ứng dụng ở một số khoa Y học hạt nhân ở Việt Nam trong những năm gần đây. Tuy nhiên, cũng có một điểm hạn chế, đó là độ nhạy của phương pháp phụ thuộc vào kích thước của u mao mạch. Nghiên cứu cho thấy, khả năng phát hiện của phương pháp này đối với u kích thước 2 cm.

Tiến sĩ Hà cho biết, thực hiện phương pháp này khá đơn giản. Thời gian chụp khoảng 20 phút, với hai lần chụp. Kết quả không chỉ biết được vị trí, kích thước khối u mà còn biết khối u có bị ác tính hay không. Điều này rất quan trọng trong u máu gan, giúp bệnh nhân tránh phải chọc sinh thiết có thể gây biến chứng vỡ hoặc chảy máu gan nguy hiểm tới tính mạng. Đặc biệt, phương pháp này hoàn toàn an toàn và có thể thực hiện nhiều lần. Tuy nhiên, theo tiến sĩ Hà, phụ nữ đang có thai, bệnh nhân đang sử dụng thuốc cản quang hoặc đang truyền máu hoặc các sản phẩm của máu không sử dụng phương pháp này.

(Theo Baodatviet)