Những dấu hiệu cho thấy chức năng thận suy giảm

Bệnh nhân bị bệnh thận cần biết rõ những dấu hiệu và triệu chứng cho thấy chức năng thận bị suy giảm, điều đó giúp bác sỹ đánh giá và đưa phác đồ điều trị chính xác hơn. Không có một mức độ chức năng thận, hay tỷ suất mức lọc máu cầu thận (GFR), mà tất cả các bệnh nhân suy thận dựa vào đó để chắc các triệu chứng sẽ giống nhau. Bệnh nhân bị các bệnh khác như thiếu máu, tiểu đường hay bệnh về tim, có thể xuất hiện các triệu chứng ở mức GFR cao hơn những bệnh nhân không bị các bệnh này.

Việc quyết định đã lọc máu hay chưa ở bệnh nhân suy thận thường dựa vào mức lọc máu cầu thận (GFR), vào các triệu chứng mà bệnh nhân thấy, và dựa vào các kết quả xét nghiệm khác như albumin. Ở Mỹ, sẽ lọc máu khi mức lọc máu cầu thận (GFR|) là 15ml/min, tuy nhiên cũng chỉ là chỉ số trung bình nên rất nhiều bệnh nhân lọc máu khi GFR cao hơn 15ml/min, nghĩa là dù chưa đến mức lọc máu nhưng do họ có những triệu chứng khác đã đến mức phải lọc máu. Và cũng có những bệnh nhân GFR thấp ở mức 5-10ml/min nhưng gần như không có một triệu chứng gì, và cũng nhất thiết phải lọc máu nếu chỉ dựa vào mức GFR.

Nhứng triệu chứng không rõ rệt

Phần lớn các triệu chứng suy thận là không rõ rệt, nghĩa là nó xuất hiện ở nhiều loại bệnh khác nhau, bao gồm cả ở thận. Ví dụ, triệu chứng phổ biến là mất cảm giác ngon miệng, choáng váng và nôn. Tuy nhiên, những triệu chứng này có thể xuất hiện khi bệnh nhân chỉ bị cúm, và dấu hiệu đấy không liên quan gì đến suy thận, hay khi bệnh nhân bị ngộ độc thức ăn, hoặc từ rất nhiều nguyên nhân đơn giản, phổ biến khác. Ăn không ngon miệng, kể cả trước khi choáng váng và nôn xuất hiện, cũng có thể là dấu hiệu điển hình dẫn đến ăn không đủ khẩu phần dinh dưỡng, thiếu protein và làm nhược cơ. Nghiên cứu y khoa cho thấy, bệnh nhân suy dinh dưỡng, thiếu protein trước khi lọc máu thường có các triệu chứng tồi tệ trong năm đầu lọc máu. Vì vậy, điều quan trọng bệnh nhân cần ăn đủ chất dinh dưỡng khi bị mất cảm giác ngon miệng

Bạn sẽ có nguy cơ cao bị bệnh thận nếu bạn bị tiểu đường, cao huyết áp hoặc gia đình, tiền sử bị bệnh thận, hoặc bạn cao tuổi.

Các dấu hiệu về thể tạng

Nhóm triệu chứng phổ biến thứ hai được gọi là các dấu hiệu về thể tạng, mang tính chủ quan, không giới hạn nhất định đến một phần nào của cơ thể, hay một bộ phận nào. Những triệu chứng này bao gồm mệt mỏi (có thể là luôn mệt hoặc chỉ mệt khi hoạt động thể chất), khó tập trung, giảm trí nhớ và mất ngủ. Phần lớn những triệu chứng này là do thiếu máu, vì các chất độc tích tục do chức năng thận suy giảm nên không loại bỏ được. Vì vậy, có thể điều trị thiếu máu mà chưa cần phải lọc máu. Tất nhiên, những triệu chứng này cũng xuất hiện vì rất nguyên nhân khác không liên quan đến chức năng thận hay thiếu máu, vì vậy cần thăm khám cẩn thận và làm các xét nghiệm. Nếu thiếu máu đã được chữa trị mà các triệu chứng này vẫn còn, thì cần phải nghĩ đến phương pháp lọc máu.

Giữ nước

Triệu chứng thứ 3 là giữ nước trong cơ thể làm tăng huyết áp, phù và khó thở. Bệnh nhân bị thận, bệnh nhân mới chớm bị vẫn có khả năng tạo nước tiểu kể cả sau khi lọc máu. Chính vì họ thấy vẫn có lượng nước tiểu bình thường, nên rất ngạc nhiên khi thấy bác sỹ nói, thận của họ không hoạt động tốt, do bệnh nhân thường nghĩ lượng nước tiểu bị suy giảm. Tuy nhiên, sự mất cân bằng giữa lượng muối và nước uống, có thể làm nước tích tụ. Vì vậy, ở giai đoạn đầu, bệnh nhân luôn được yêu cầu ăn nhạt và dùng thuốc lợi tiểu. Nhưng liệu pháp này có thể không kéo dài được lâu và bệnh nhân phải lọc máu. Vì vậy, bệnh nhân suy thận, khi thấy những triệu chứng sưng ở mô (phù), khó thở, hoặc khó kiểm soát huyết áp cần phải nóivới bác sỹ để điều chỉnh phác đồ điều trị cho phù hợp.

Có rất nhiều dấu hiệu và các triệu chứng xuất hiện ở bệnh nhân suy thận. Bao gồm, ngứa ngoài da, đó có thể là do mức phốt-pho và can-xi trong máu cao. Có thể giảm mức phốt-pho trong máu bằng cách dùng thuốc phosphate binder và hạn chế dùng các thực phẩm có hàm lượng phốt-pho cao.
Ở một số bệnh nhân, mặc dù đã điều chỉnh mức can-xi và phốt-pho trong máu nhưng triệu chứng ngứa vẫn còn, đấy là do kích thích thần kinh trong da (bệnh về thần kinh), do sự tích tụ các độc tố bởi thận không có khả năng loại bỏ. Trong trường hợp này, lọc máu là cách duy nhất để chữa trị.

Một bệnh về thần kinh khác có thể làm bệnh nhân thấy đau ở tay và chân, tuy nhiên triệu chứng này cũng không phải là triệu chứng rõ rệt chỉ có ở bệnh thận, bệnh nhân bị tiểu đường, nghiện rượu hay thiếu vi-ta-min cũng bị. Nếu bệnh nhân bị đau dây thần kinh do thận thì cần phải lọc máu.

Nhìn chung, các dấu hiệu và triệu chứng của suy thận không rõ rệt và đặc thù, không chỉ xảy ra ở bệnh nhân bị bệnh thận. Vì vậy, khi các triệu chứng xuất hiện, bệnh nhân cần đi khám và kiểm tra để xác định chính xác nguyên nhân. Trong rất nhiều trường hợp, các triệu chứng kể trên sẽ được chữa trị bằng cách dùng thuốc hoặc các biện pháp can thiệp khác mà không phải lọc máu. Quyết định lọc máu phải dựa vào cả kết xét nghiệm và các triệu chứng bệnh kèm theo. Khi bất kể có triệu chứng nào xuất hiện, bệnh nhân cần báo cho bác sỹ và thảo luận về cách chữa trị, mỗi bệnh nhân có một bệnh án khác nhau, cũng như có kết quả xét nghiệm và lối sống khác, vì vậy quyết định phương pháp chữa trị cuối cùng phải dựa vào tất cả các yếu tố liên quan thì mới đem lại hiệu quả cao nhất.