Uống sữa thay bữa ăn? Sai lầm!

Nhiều ông bố bà mẹ mang nặng suy nghĩ sữa là tốt nhất, nếu trẻ không chịu ăn thì ép cho chúng uống sữa là đủ. Một số gia đình còn cho trẻ uống sữa thay nước. Sử dụng sữa cho trẻ như vậy là không đúng vì dẫn đến sự thừa thành phần này mà thiếu thành phần khác.

Sữa là thức ăn rất tốt cho trẻ, nhưng chỉ cho trẻ uống sữa là chưa đủ.

Với trẻ nhỏ, sữa mẹ là thức ăn tốt nhất. Vì vậy, cần cho trẻ bú mẹ hoàn toàn trong sáu tháng đầu. Những tháng tiếp theo cần cho trẻ ăn bổ sung, trong khẩu phần của trẻ nên có thêm sữa. Tuy nhiên, nếu chỉ quan tâm cho trẻ uống sữa thì chưa đủ dinh dưỡng, có thể dẫn đến tình trạng thừa hoặc thiếu một số dưỡng chất.

Thí dụ nhu cầu dinh dưỡng của trẻ từ một đến ba tuổi là 1.300 kcal, 30g chất đạm, 36g chất béo, 195g chất đường bột và 1.200ml nước. Để đảm bảo nhu cầu về năng lượng, trẻ cần uống hai lít sữa bò đã pha theo công thức mỗi ngày, nhưng nếu uống đủ thì lượng đạm đưa vào cơ thể sẽ vào khoảng 42 – 45g (dư 10 – 12g), lượng mỡ đưa vào cơ thể là 48 – 50g (dư 12 – 14g). Lượng dư ra của cả chất đạm và chất béo đều không tốt cho trẻ vì trong quá trình tiêu hoá sẽ tạo ra các sản phẩm trung gian độc hại cho cơ thể.

Trên thực tế, không có trẻ nào uống nổi hai lít sữa/ngày vì như vậy lượng nước đưa vào cơ thể sẽ quá nhiều, làm tăng lưu lượng tuần hoàn, tăng gánh nặng cho tim. Nếu điều chỉnh cho phù hợp với nhu cầu chất đạm, chất béo thì bé cần uống khoảng 1.400ml sữa bò đã pha theo công thức/ngày, và như vậy tổng năng lượng chỉ đạt 910 kcal (thiếu khoảng 30%).

Các thành phần dinh dưỡng khác như vitamin, muối khoáng được bổ sung trong sữa cũng chỉ đáp ứng được một phần nhu cầu hàng ngày của trẻ, chất xơ trong sữa rất ít nên nếu chỉ uống sữa các cháu sẽ bị táo bón. Mặt khác, nếu chỉ uống sữa trẻ sẽ không cần nhai, hệ răng và các cơ nhai không cần làm việc, không kích thích các tuyến tiêu hoá làm việc.

Như vậy sữa là thức ăn rất tốt cho trẻ, giúp cho khẩu phần của trẻ cân đối hơn, giúp trẻ phát triển chiều cao tốt hơn, nhưng chỉ tập trung cho trẻ uống sữa không là chưa đủ. Cần cho trẻ ăn đa dạng các thực phẩm tự nhiên thông qua việc chế biến bát bột, bát cháo, bát cơm của trẻ, như vậy mới có thể cung cấp đầy đủ các thành phần dinh dưỡng, đáp ứng nhu cầu phát triển của trẻ. Mỗi ngày trẻ từ 1 – 3 tuổi chỉ nên uống khoảng 500ml sữa bò (đã pha theo công thức); trẻ trên ba tuổi chỉ nên uống 300 – 400ml là đủ.

Ngoài ra, cũng cần lưu ý: sữa cũng là môi trường thuận lợi để các loại vi khuẩn phát triển. Do vậy sữa khi đưa vào sử dụng cần đảm bảo không bị nhiễm bẩn hay biến chất. Để đảm bảo an toàn, khi mua sữa cần lưu ý kiểm tra xem sữa còn hạn sử dụng không, vỏ hộp sữa có bị méo mó hay phồng rộp không. Khi sử dụng, nếu thấy có những biểu hiện bất thường như sữa vón; có mùi khét, chua; có vị đắng thì không dùng và nếu có điều kiện thì thông báo cho nơi bán hàng biết để kịp thời ngăn chặn các vụ ngộ độc do sữa không đảm bảo vệ sinh gây ra.