Chảy máu mũi và cách xử trí

Chảy máu mũi, hay còn gọi là chảy máu cam, là tình trạng chảy máu từ niêm mạc mũi ra mũi trước hoặc chảy ra mũi sau xuống họng. Chảy máu mũi có thể gặp ở mọi lứa tuổi nhưng thường gặp nhất là trẻ em từ 3-8 tuổi.

 Nguyên nhân

Niêm mạc mũi rất dễ chảy máu vì có nhiều mạch máu tập trung và mạng lưới mao mạch cung cấp rất dày. Chảy máu mũi được chia làm hai nhóm dựa vào nơi máu chảy ra:

- Chảy máu mũi trước chiếm 90% các trường hợp chảy máu mũi. Máu thường chảy ra từ các mạch máu ở khu vực phía trước cửa mũi. Chảy máu mũi trước thường là dễ kiểm soát ngay tại nhà hoặc ở cơ sở y tế.

- Chảy máu mũi sau hiếm gặp hơn, chủ yếu ở những người lớn tuổi. Máu chảy ra từ những động mạch ở phần phía sau của mũi. Những trường hợp này thì phức tạp hơn và thường đòi hỏi phải nhập viện để được điều trị bởi bác sĩ tai mũi họng.

 Hầu hết các trường hợp chảy máu mũi không dễ xác định được nguyên nhân. Thường gặp nhất là do chấn thương. Có thể là chấn thương ở bên ngoài mũi, như bị đập vào mặt hoặc ở phía trong mũi, do ngoáy mũi hoặc do bị không khí lạnh kích thích liên tục.

Chảy máu mũi có thể là kết quả của những bệnh ẩn phía sau, chẳng hạn như bệnh máu không đông có thể dẫn đến chảy máu, do sử dụng những loại thuốc làm loãng máu như warfarin hoặc aspirin. Bệnh về gan cũng có thể làm máu khó đông. Bất thường về mạch máu hoặc ung thư trong mũi là hai nguyên nhân hiếm gặp của hiện tượng chảy máu mũi. Cao huyết áp cũng có thể gây chảy máu mũi.

Cách xử trí

Chảy máu mũi đa số là chảy máu mũi trước nên chỉ cần thực hiện các bước sau đây là đủ để làm ngưng chảy máu:

- Bình tĩnh, cho trẻ ngồi thẳng.

- Cúi đầu nhẹ về phía trước vì nếu ngửa ra sau chỉ làm cho trẻ nuốt phải máu.

- Bóp cả hai cánh mũi lại với nhau bằng ngón cái và ngón trỏ trong vòng 7-10 phút.

- Nhổ ra tất cả máu chảy xuống miệng, nếu không làm vậy có thể trẻ sẽ ói ra máu.

Có thể lặp lại như trên nếu vẫn còn chảy máu. Sau 2-3 lần mà máu vẫn chảy thì nên đưa trẻ đến cơ sở y tế để được khám và xử lý đúng hơn, nhất là khi thấy những biểu hiện như:

- Máu vẫn tiếp tục chảy sau khi bóp mũi 7-10 phút, đã thực hiện 2-3 lần.

- Bị chảy máu mũi tái phát nhiều lần trong thời gian ngắn.

- Bị hoa mắt, choáng váng, hoặc gần như hôn mê.

- Tim đập nhanh hoặc khó thở.

- Khạc hoặc nôn ra máu.

- Bị phát ban hoặc nhiệt độ cơ thể tăng trên 38,5°C.